📊 PHÂN TÍCH CPA 2026 | Đề 2025 chẵn – Câu 1: Xi măng H lỗ 2 năm liền, ROE rơi từ −3,28% xuống −7,81%. Thủ phạm là đòn bẩy, hiệu suất tài sản hay biên lợi nhuận?
Số liệu đề (triệu đồng): Doanh thu thuần 2023: 1.738.200 → 2024: 1.708.800 (−1,69%); LNST −31.140 → −69.860 (lỗ tăng 38.720, tăng 124,3% theo trị tuyệt đối). Thuế TNDN = 0 vì công ty lỗ nên không phát sinh thuế.
Bước 1 — Tính 3 chỉ tiêu DuPont (dùng số bình quân):
• ROS = LNST / Doanh thu thuần: −1,79% → −4,09% (giảm 2,30 điểm %)
• Vòng quay tổng tài sản: 1,168 → 1,268 lần (+0,100 lần)
• Đòn bẩy tài chính: 1,566 → 1,507 lần (−0,059 lần)
→ ROE = ROS × Vòng quay × Đòn bẩy: −3,28% → −7,81% (giảm 4,54 điểm %). Kiểm chéo: (−4,0882%) × 1,2682 × 1,5069 = −7,81% ✓
Bước 2 — Phân tích tác động từng nhân tố (thay thế liên hoàn):
• ROS giảm: −4,20 điểm % — chiếm ~92% mức giảm ROE → thủ phạm chính là biên lợi nhuận.
• Vòng quay tăng: −0,64 điểm % — bẫy hay gặp: khi ROS âm, vòng quay càng cao càng khuếch đại lỗ. Vòng quay tăng không phải do doanh thu tăng (doanh thu giảm 1,69%) mà do tổng tài sản bình quân co lại −9,49% → "tăng giả tạo".
• Đòn bẩy giảm: +0,30 điểm % — nợ phải trả giảm 27,73%, hệ số nợ 36,16% → 30,68%. Điểm tích cực duy nhất, nhưng không đủ đảo chiều.
Bước 3 — Kết luận: rủi ro lớn nhất là lỗ từ hoạt động cốt lõi, không phải đòn bẩy. Muốn chặn đà lỗ phải rà soát giá vốn và chi phí; tuyệt đối không vay thêm để "gỡ" khi ROS âm — đòn bẩy chỉ khuếch đại lỗ.
✍️ Tự kiểm tra: Nếu ROS giữ −4,09%, vòng quay giữ 1,268 lần mà đòn bẩy tăng lên 1,8 lần thì ROE = ? (Đáp án: −4,09% × 1,268 × 1,8 ≈ −9,33% — lỗ sâu thêm, đúng như cảnh báo ở trên.)
🤖 Trợ lý AI môn Phân tích trên Ôn thi CPA 2026 giúp bạn hỏi đáp kiến thức, chấm bài tự luận và soạn bài tập theo chương — luyện thêm dạng DuPont này cho chắc tay trước kỳ thi 5–6/12.
Số liệu đề (triệu đồng): Doanh thu thuần 2023: 1.738.200 → 2024: 1.708.800 (−1,69%); LNST −31.140 → −69.860 (lỗ tăng 38.720, tăng 124,3% theo trị tuyệt đối). Thuế TNDN = 0 vì công ty lỗ nên không phát sinh thuế.
Bước 1 — Tính 3 chỉ tiêu DuPont (dùng số bình quân):
• ROS = LNST / Doanh thu thuần: −1,79% → −4,09% (giảm 2,30 điểm %)
• Vòng quay tổng tài sản: 1,168 → 1,268 lần (+0,100 lần)
• Đòn bẩy tài chính: 1,566 → 1,507 lần (−0,059 lần)
→ ROE = ROS × Vòng quay × Đòn bẩy: −3,28% → −7,81% (giảm 4,54 điểm %). Kiểm chéo: (−4,0882%) × 1,2682 × 1,5069 = −7,81% ✓
Bước 2 — Phân tích tác động từng nhân tố (thay thế liên hoàn):
• ROS giảm: −4,20 điểm % — chiếm ~92% mức giảm ROE → thủ phạm chính là biên lợi nhuận.
• Vòng quay tăng: −0,64 điểm % — bẫy hay gặp: khi ROS âm, vòng quay càng cao càng khuếch đại lỗ. Vòng quay tăng không phải do doanh thu tăng (doanh thu giảm 1,69%) mà do tổng tài sản bình quân co lại −9,49% → "tăng giả tạo".
• Đòn bẩy giảm: +0,30 điểm % — nợ phải trả giảm 27,73%, hệ số nợ 36,16% → 30,68%. Điểm tích cực duy nhất, nhưng không đủ đảo chiều.
Bước 3 — Kết luận: rủi ro lớn nhất là lỗ từ hoạt động cốt lõi, không phải đòn bẩy. Muốn chặn đà lỗ phải rà soát giá vốn và chi phí; tuyệt đối không vay thêm để "gỡ" khi ROS âm — đòn bẩy chỉ khuếch đại lỗ.
✍️ Tự kiểm tra: Nếu ROS giữ −4,09%, vòng quay giữ 1,268 lần mà đòn bẩy tăng lên 1,8 lần thì ROE = ? (Đáp án: −4,09% × 1,268 × 1,8 ≈ −9,33% — lỗ sâu thêm, đúng như cảnh báo ở trên.)
🤖 Trợ lý AI môn Phân tích trên Ôn thi CPA 2026 giúp bạn hỏi đáp kiến thức, chấm bài tự luận và soạn bài tập theo chương — luyện thêm dạng DuPont này cho chắc tay trước kỳ thi 5–6/12.
